Nieuwe themadag

Empirisch onderzoek naar de therapeutische mogelijkheden van psychedelica in de geestelijke gezondheidszorg.

In 2027 zijn we voornemens een nieuwe themadag te organiseren, met bijdragen van Joost Breeksema (onderzoeker en directeur van de OPEN Foundation) en drs. Daan Keiman (psychedelic & Buddhist chaplain).

In deze module verdiepen we het empirisch onderzoek naar het therapeutisch gebruik van psilocybine, ketamine en MDMA. Aan de hand van diepte-interviews met patiënten en therapeuten onderzoeken we hoe psychedelische ervaringen geïntegreerd kunnen worden in de behandelpraktijk.

Deelnemers worden uitgenodigd om te reflecteren vanuit hun eigen professionele ervaring, en om gezamenlijk te verkennen wat deze ontwikkeling kan betekenen voor de toekomst van de GGZ.

Kijk voor verdere informatie op onze website onder scholingsaanbod.

 

Algemene informatie

Psychedelica in de therapeutische toepassing – nieuwe mogelijkheden verkennen in de GGZ?

De belangstelling voor psychedelica in therapie groeit snel. Steeds vaker wordt gesproken van een “psychedelische renaissance”. Nieuwe klinische studies naar middelen als psilocybine en MDMA wijzen erop dat deze stoffen waardevol kunnen zijn bij hardnekkige psychische aandoeningen zoals depressie of posttraumatische stressstoornis. Tegelijkertijd roept dit thema vragen op over veiligheid, ethiek en integratie.

Bij STVTP volgen wij de ontwikkelingen rondom de inzet van psychedelica binnen de GGZ met veel interesse. Het blijkt dat psychedelica niet als wondermiddelen, maar als mogelijke hulpmiddelen die — mits ingebed in een veilige en zorgvuldige context — kunnen bijdragen aan inzicht en heling.
We realiseren ons tegelijk dat de inzet van psychedelica voor professionals ook ethische dilemma’s oproept. Denk aan vragen over veiligheid, verantwoordelijkheid en de grenzen tussen wetenschap en spiritualiteit. Daarom bieden wij een themadag aan waarin deze ethische vraagstukken centraal staan en ruimte is voor reflectie en dialoog.

Psilocybine therapie

Onder de klassieke psychedelica neemt psilocybine therapie een bijzondere plaats in. Psilocybine is de werkzame stof in paddenstoelen en truffels en wordt in Nederland al langer in een recreatieve context gebruikt. In wetenschappelijk onderzoek staat het middel bekend om zijn potentieel bij therapieresistente depressie en existentiële angst bij ongeneeslijk zieke patiënten.

Hoewel de resultaten van recente studies hoopvol zijn, is psilocybine therapie in Nederland en Europa nog niet regulier beschikbaar. Deelname is alleen mogelijk binnen onderzoeksverband. Voor professionals is het van belang om cliënten goed te informeren en te benadrukken dat truffels uit de smartshop niet gelijk te stellen zijn aan een zorgvuldig begeleide therapie.

Opvallend is dat veel deelnemers aan onderzoek spreken over ervaringen van eenheid, inzicht en betekenis. Zulke momenten kunnen een venster openen naar een dieper zelfbewustzijn. De uitdaging ligt in het duurzaam integreren van deze inzichten in het dagelijks leven.

MDMA therapie bij PTSS

Ook MDMA therapie bij PTSS krijgt veel aandacht. MDMA, beter bekend als ecstasy, wordt in therapeutisch onderzoek gecombineerd met intensieve psychotherapie. Uit studies blijkt dat het middel gevoelens van verbondenheid en empathie kan versterken, waardoor patiënten beter in staat zijn pijnlijke herinneringen te verwerken.

Ook dit is nog geen goedgekeurde behandeling in Nederland. Voorlopige resultaten zijn bemoedigend, maar de discussie over veiligheid en methodologie loopt nog. Wat dit onderzoek in elk geval laat zien, is dat heling niet voor iedereen mogelijk is maar een veilige setting tijdens de behandeling het resultaat positief beïnvloedt. Dat sluit nauw aan bij de visie van de transpersoonlijke psychologie, waarin omgevingsinvloeden onbewust meedoen.

Integratie na psychedelische ervaring

Een belangrijk aspect van psychedelica in therapie is de vraag hoe inzichten een blijvende plaats krijgen in het leven van de cliënt. Integratie betekent een innerlijk proces van betekenisgeving en verankering. Hiervoor is een therapeutisch vervolgtraject van groot belang.

Bij STVTP brengen we professionals in contact  met werkvormen die aansluiten bij het onbewuste, zoals droomwerk, systemisch werk en lichaamswerk. Deze benaderingen helpen ervaringen te integreren en te vertalen naar nieuwe stappen in persoonlijke en spirituele ontwikkeling. Zo wordt duidelijk dat het middel nooit de oplossing op zichzelf is, maar hooguit een katalysator in een breder proces van heling.

Risico’s en contra-indicaties

Psychedelica zijn niet voor iedereen geschikt. Mensen met een verhoogde kans op psychose of met hart- en vaatziekten lopen risico. Ook kan een ervaring overweldigend zijn zonder goede voorbereiding en begeleiding.

Een nuchtere benadering vraagt daarom erkenning van deze grenzen. Professionele zorg, voorbereiding en nazorg zijn essentieel om veiligheid en effectiviteit te waarborgen.

Psychedelica en transpersoonlijke psychologie

In de transpersoonlijke psychologie worden buitengewone bewustzijnservaringen niet vanzelf als stoornis gezien. Ze kunnen juist worden opgevat als deel van menselijke ontwikkeling en als kans voor groei. Psychedelica kunnen dit proces ondersteunen, maar altijd in samenhang met psychotherapie, zingeving en of spirituele oriëntatie.

Voor professionals in de geestelijke gezondheidszorg is kennis van dit veld waardevol. Het helpt om cliënten beter te begrijpen die zelf experimenteren en biedt handvatten voor gesprekken over betekenis, identiteit en spirituele crisis.

Een bijzondere bijdrage over dit onderwerp komt van dr. Michiel van Elk, die spreekt over Onderzoek naar klinische toepassing van psychedelica in de therapeutische praktijk. Van Elk staat bekend om zijn nuchtere kijk op psychedelica en combineert wetenschappelijke inzichten met reflecties op hun betekenis in therapie. Zijn lezing hierover is terug te zien via YouTube, en zijn publicatie is beschikbaar op onze website.

Psychedelia – Het onderzoek naar de mystieke ervaring | Documentaire HD | ARTE

Bekijk hier een documentatie van ARTE over de geschiedenis van Psychedelica door de eeuwen heen. (Engelstalig met Duitse ondertiteling)

Na decennia van taboe staan LSD en psilocybine opnieuw in de schijnwerpers van het onderzoek: kunnen zij psychisch lijden verlichten? Hun geschiedenis reikt van spirituele rituelen via vroege medische experimenten tot moderne wetenschappelijke studies. Ervaringsverhalen suggereren dat deze stoffen nieuwe perspectieven kunnen openen op genezing, bewustzijn en de omgang met het levenseinde.

 

Kijk hier voor meer informatie over ons symposium

Symposium

Kijk hier voor ons scholingsaanbod

Naast het symposium biedt STVTP een scholingsaanbod waarmee professionals transpersoonlijke thema’s kunnen integreren in hun praktijk. We verbinden wetenschap, therapie en zingeving en verkennen samen hoe bewustzijnsverruimende ervaringen een rol kunnen spelen in een holistische benadering van geestelijke gezondheid.

Bijscholingsaanbod